Công viên địa chất - bảo tồn di sản độc đáo non nước Cao Bằng

Đăng lúc: Thứ tư - 08/02/2017 22:17
Các giá trị di sản địa chất mới được điều tra, nghiên cứu những năm gần đây, trong đó có nhiều di sản địa chất tầm cỡ quốc tế...
Ngày 22/12/2015, UBND tỉnh đã có Quyết định số 2498/QĐ-UBND về việc thành lập Công viên địa chất (CVĐC) non nước Cao Bằng. Đây là một dấu ấn tạo bước đột phá trong phát triển du lịch ở tỉnh ta giai đoạn 2016 - 2020. Xây dựng và phát triển CVĐC sẽ góp phần vừa thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững, vừa bảo vệ môi trường, bảo tồn thiên nhiên. Đồng thời, sử dụng hợp lý tổng thể mọi dạng tài nguyên, mọi giá trị di sản, giữ gìn và phát huy bản sắc, truyền thống văn hóa dân tộc trên địa bàn tỉnh.

 

Thác Bản Giốc một trong những thắng cảnh đẹp nằm trong Công viên Địa chất non nước Cao Bằng.
NHIỀU GIÁ TRỊ DI SẢN QUÝ

Thiên nhiên tuyệt đẹp, phong cảnh núi non hùng vỹ cùng nhiều di tích lịch sử, khảo cổ học nổi tiếng, những nét sinh hoạt văn hóa đa dạng, đậm đà bản sắc, cộng thêm các giá trị đa dạng sinh  học độc đáo, đặc biệt là các giá trị di sản địa chất mới được điều tra, nghiên cứu những năm gần đây, trong đó có nhiều di sản địa chất tầm cỡ quốc tế, như: thác Bản Giốc, động Ngườm Ngao, hang Dơi, quần thể hồ, sông, hang ngầm kiểu “turlough”... đã khiến cho Cao Bằng nói chung, CVĐC non nước Cao Bằng nói riêng trở thành điểm du lịch hấp dẫn du khách trong và ngoài nước.

CVĐC non nước Cao Bằng là miền đất đậm đà bản sắc dân tộc. Không chỉ nổi tiếng “gạo trắng, nước trong”, Cao Bằng còn là một vùng văn hóa đa dạng, phong phú với sự giao thoa văn hóa của nhiều dân tộc anh em. Nơi đây có nhiều dân tộc anh em sinh sống, trong đó có một số dân tộc chính, như: Tày, Nùng, Dao, Mông, Kinh... Mỗi dân tộc đều có những di sản văn hóa truyền thống độc đáo của riêng mình, như: trang phục, lễ hội, các loại hình nghệ thuật dân gian, ẩm thực, nghề truyền thống...

Kết quả điều tra, khảo sát, đánh giá hiện trạng và phân vùng đa dạng sinh học cho thấy, Cao Bằng là một trong số ít các địa phương ở Việt Nam còn tương đối giàu có về tài nguyên đa dạng sinh học. Theo đó, địa bàn tỉnh Cao Bằng có 10 hệ sinh thái khác nhau thuộc 2 nhóm chính: Hệ sinh thái tự nhiên, tổng diện tích 499.604,26 ha; hệ sinh thái nhân tạo, tổng diện tích 170.738 ha. Hệ động, thực vật đa dạng, trong đó hệ thực vật có: hệ thực vật bậc thấp, với 192 loài tảo, gần 400 loài nấm; thực vật bậc cao, với 1.862 loài thuộc 855 chi, 212 họ của 5 ngành thực vật bậc cao có mạch, 97 loài quý hiếm cần ưu tiên bảo vệ. Hệ động vật gồm nhóm động vật có xương sống (thú có 105 loài thuộc 67 giống, 29 họ, 9 bộ) và nhóm động vật không xương sống (côn trùng có 642 loài).

Về đa dạng nguồn gen, Cao Bằng có 24 nguồn gen cây trồng đặc sản, gồm: 10 nguồn gen về cây lương thực, thực phẩm như: Lúa nếp hương Xuân Trường, lúa nếp Pì Pất, bí thơm Thạch An, đậu nho nhe...; 9 nguồn gen cây ăn quả, như: mận máu Bảo Lạc, quýt Trà Lĩnh, cam Trưng Vương, lê Đông Khê, bưởi Phục Hòa, hạt dẻ Trùng Khảnh...; 2 nguồn gen cây lâm nghiệp là trúc sào, mác rạc; 3 nguồn gen cây lâu năm là: mác mật, chè đắng, chè Phja Đén; 10 giống động vật nuôi bản địa, chất lượng tốt cần được bảo tồn: bò Mông, lợn đen Táp Ná, gà xương đen, ngựa Nước Hai, chó lùn Bảo Lạc... Ngoài ra, Cao Bằng còn có 32 nguồn gen quý hiếm cần bảo tồn theo Quyết định số 80/2005/BNN của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, như: Bạc Bát, qua lâu trứng, đậu nho nhe, đậu khía, khẩu mèo... Hiện nay, Cao Bằng có 3 loại hình khu bảo tồn đang hoạt động, gồm: Khu bảo tồn thiên nhiên Phja Oắc - Phja Đén, Khu bảo tồn loài - sinh cảnh vượn Cao Vít (Trùng Khánh), Khu bảo tồn loài - sinh cảnh Hạ Lang...

CVĐC non nước Cao Bằng có thể nói là xứ sở của các hang động, trong đó đa số là các hang phát triển ngang, dài và rộng cùng hệ thống nhũ, măng, cột, rèm, riềm đá... vô cùng đồ sộ, phong phú, đẹp mắt và hầu hết còn đang được bảo tồn tốt. Theo kết quả nghiên cứu bước đầu của các đoàn khảo sát hang động, từ năm 2003 đến nay đã phát hiện gần 200 hang động trên phạm vi CVĐC non nước Cao Bằng, trong đó ít nhất có khoảng 50 hang có triển vọng du lịch, như: động Ngườm Ngao, đông Ki lu, hang Dơi...

Ngoài hang động và các giá trị di sản văn hóa, CVĐC non nước Cao Bằng còn là vùng đất có các giá trị di sản địa chất phong phú. Kết quả điều tra, đánh giá các loại hình di sản địa chất - địa mạo khác từ năm 2007 đến nay cho thấy chúng hết sức đa dạng và phong phú - lẽ đương nhiên với một vùng đất có lịch sử phát triển địa chất lâu dài và phức tạp, ít nhất cũng trên 500 triệu năm, 18 phân vị địa tầng ở trên cả hai đơn vị cấu trúc - kiến tạo cùng các hoạt động magma xâm nhập, phun trào rộng khắp và đặc biệt, một miền karst hầu hết đang ở giai đoạn "trưởng thành” và “già”...

Nói về những giá trị di sản của CVĐC non nước Cao Bằng, Tiến sỹ Trần Tân Văn, Phó Viện trưởng phụ trách Viện Khoa học Địa chất và Khoáng sản khẳng định: Khu vực phía Đông tỉnh Cao Bằng là nơi hội tụ của nhiều giá trị địa chất - địa mạo nổi bật, tầm cỡ quốc tế. Đây cũng là một dạng tài nguyên địa chất không tái tạo, một dạng di sản cần được bảo tồn cho thế hệ mai sau. Phát triển CVĐC non nước Cao Bằng sẽ góp phần khai thác, sử dụng chúng một cách hợp lý, bền vững, qua đó giáo dục, nâng cao nhận thức cộng đồng về vai trò, ý nghĩa của các khoa học về Trái đất, thu hút du lịch, đặc biệt là các dạng du lịch địa chất mới, mở mang thêm các cơ hội việc làm cho cộng đồng các dân tộc địa phương.

HƯỚNG ĐẾN MỘT CVĐC TOÀN CẦU

CVĐC non nước Cao Bằng có diện tích hơn 3.000 km2 trên địa bàn các huyện: Hà Quảng, Trà Lĩnh, Trùng Khánh, Quảng Uyên, Hạ Lang, Phục Hòa, Thạch An, Nguyên Bình. Với nhiều giá trị địa chất - địa mạo nổi bật, tầm cỡ quốc tế, tỉnh ta đã xác định cần xây dựng và phát triển CVĐC non nước Cao Bằng lên một tầm cao mới, trở thành CVĐC toàn cầu non nước Cao Bằng, để trong tương lai CVĐC sẽ là thương hiệu của du lịch Cao Bằng.

Để đạt được điều đó, Ban Quản lý CVĐC non nước Cao Bằng đã tích cực phối hợp với các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan triển khai các hoạt động để sớm hoàn thiện hồ sơ trình UNESCO công nhận là CVĐC toàn cầu, như: Tăng cường công tác tuyên truyền, hợp tác xúc tiến quảng bá, nâng cao nhận thức cộng đồng về CVĐC toàn cầu non nước Cao Bằng, phát hành 1 bộ phim tài liệu, 100 quyển sách ảnh, 200 cuốn bản tin, 2.000 tờ rơi tiếng Việt - Anh; tổ chức Hội nghị tuyên truyền về CVĐC và di sản địa chất, 2 lớp tập huấn nâng cao nhận thức về CVĐC và di sản địa chất cho trên 300 cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong tỉnh và các cộng tác viên; lập và vận hành website... Phối hợp với các hãng truyền thông, đơn vị lữ hành có uy tín trong nước tổ chức các đoàn Famtrip liên kết xây dựng các sản phẩm du lịch đặc sắc: du lịch lịch sử - cách mạng, du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng... Tổ chức đánh giá hoạt động của các phòng trưng bày, trung tâm thông tin tại các khu, điểm du lịch; đầu tư, sửa chữa, nâng cấp các hạng mục, tiếp tục sưu tầm hiện vật cần bảo tồn; chỉnh trang các biển, bảng thuyết minh tại các điểm di sản phục vụ du khách tham quan, tìm hiểu về CVĐC toàn cầu non nước Cao Bằng. Đồng thời, tích cực tham gia các hoạt động nhằm kết nối mạng lưới CVĐC của UNESCO và học tập kinh nghiệm về xây dựng, bảo tồn, phát huy các giá trị di sản. Tham dự Hội thảo xây dựng mạng lưới CVĐC Quốc gia tại Hà Giang; Hội nghị quốc tế lần thứ 7 về CVĐC toàn cầu UNESCO tại Anh quốc; Hội nghị quốc gia mạng lưới CVĐC tại Nhật Bản.

Cùng với đó, trong công tác du lịch, tỉnh ban hành Chương trình phát triển du lịch Cao Bằng giai đoạn 2016 - 2020. Quy hoạch các khu, điểm du lịch, di tích, danh thắng khác trong tỉnh. Lập hồ sơ xếp hạng Khu di tích lịch sử Chiến thắng Biên giới 1950 là Di tích Quốc gia đặc biệt. Triển khai các đề án, dự án đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật, hạ tầng du lịch. Đẩy mạnh công tác xúc tiến quảng bá, thông tin tuyên truyền bằng nhiều hình thức, giới thiệu các khu, điểm du lịch, giá trị văn hóa truyền thống, xây dựng hình ảnh, thương hiệu, sản phẩm du lịch địa phương; quy hoạch, kết nối đồng bộ tour, tuyến du lịch trong và ngoài tỉnh; tăng cường sự liên kết, định hướng, hỗ trợ của cơ quan quản lý nhà nước cho các doanh nghiệp làm du lịch. Tổ chức các lớp đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực làm du lịch; tuyên truyền, tập huấn nâng cao nhận thức trong cán bộ, đảng viên và nhân dân về vị trí, vai trò, lợi ích từ các hoạt động du lịch, tạo sự đồng thuận chung trong phát triển du lịch... Năm 2016, Cao Bằng đã thu hút hơn 741.000 lượt khách đến tham quan, du lịch, tăng 13,5% so với cùng kỳ. Trong đó, khách quốc tế trên 40.000 lượt người, tăng 11% so với cùng kỳ. Doanh thu hơn 146,7 tỷ đồng, tăng 27% so với cùng kỳ.

Với những nỗ lực trong xây dựng và phát triển CVĐC non nước Cao Bằng nói riêng, thúc đẩy phát triển du lịch Cao Bằng nói chung, ngày 28/11/2016, tỉnh Cao Bằng đã hoàn thành hồ sơ đệ trình UNESCO công nhận danh hiệu CVĐC toàn cầu, để theo lộ trình đến năm 2018 sẽ quyết định chính thức. Đồng chí Trương Thế Vinh, Phó Giám đốc Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch, Giám đốc Ban Quản lý CVĐC non nước Cao Bằng cho biết: Việc hoàn thành hồ sơ đệ trình UNESCO công nhận danh hiệu CVĐC toàn cầu đánh dấu một bước tiến mới trong xây dựng và phát triển CVĐC non nước Cao Bằng. Tuy nhiên, để được UNESCO quyết định chính thức, trong thời gian tới tỉnh cần thực hiện nhiều phần việc cần thiết khác để xây dựng và phát triển CVĐC. Trước mắt, tiếp tục mời các chuyên gia có kinh nghiệm của UNESCO đến khảo sát, tìm hiểu, hỗ trợ, tư vấn về phương pháp quản lý CVĐC theo đúng tiêu chí CVĐC toàn cầu để đến tháng 7/2017 UNESCO thẩm định đạt tiêu chuẩn và đến tháng 10/2018 mới có quyết định chính thức.

Kỳ vọng một CVĐC toàn cầu tại vùng non nước Cao Bằng là hoàn toàn có cơ sở khi mảnh đất này có nhiều lợi thế sẵn có về di sản địa chất, địa mạo. Với sự quyết tâm, nỗ lực của các cấp, ngành trong tỉnh, CVĐC non nước Cao Bằng sẽ sớm được UNESCO công nhận là CVĐC toàn cầu. Từ đó, từng bước giữ gìn, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể, các giá trị thiên nhiên trong khu vực CVĐC phục vụ cho thúc đẩy phát triển du lịch, kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh.

 Ông  Guy Makuni, Cố vấn cao cấp, Chủ tịch Hội đồng mạng lưới CVĐC toàn cầu UNESCO: CVĐC non nước Cao Bằng có tiềm năng rất lớn để có thể được công nhận là CVĐC toàn cầu. Cao Bằng cần tăng cường tuyên truyền những hình ảnh của CVĐC non nước Cao Bằng cho tất cả mọi người, cộng đồng biết. Cần kết nối những địa điểm du lịch trong CVĐC với các giá trị lịch sử, văn hóa ở địa phương; thiết lập mạng lưới đối tác trong CVĐC; có cách quảng bá, giới thiệu các sản phẩm địa phương đến mọi miền đất nước; các cấp ủy, chính quyền địa phương, các ban, ngành cùng vào cuộc, nỗ lực hết mình để xây dựng CVĐC non nước Cao Bằng phát triển bền vững và sớm được công nhận CVĐC toàn cầu.
 
      
 
Thanh Thúy

Nguồn tin: Báo Cao Bằng
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

 

Liên kết website

 



 
 
 
 

Thống kê truy cập

  • Đang truy cập: 18
  • Hôm nay: 502
  • Tháng hiện tại: 43578
  • Tổng lượt truy cập: 1426232
TRUNG TÂM THÔNG TIN XÚC TIẾN DU LỊCH CAO BẰNG
Địa chỉ: Nhà Văn Hóa Trung tâm TP. Cao Bằng - Phố Hoàng Như, Phường Hợp Giang, TP. Cao Bằng
Điện thoại: 02063 959 198 - 02063 959 018. Fax: 02063 950 800
Email: xuctiendulichcb@gmail.com
Chịu trách nhiệm: Ông Đàm Văn Đức - Phó Giám đốc Trung tâm